Muddog Quraşdırılması və Yenilənməsi

Dəstəklənən Mühitlər

Yükləmə səhifəsində əməliyyat sisteminizi və versiyasını yoxladıqdan sonra quraşdırma faylını endirin.

Əməliyyat sistemi	Təqdim edilmə forması və istifadə qaydası
Linux x86_64	.deb və .rpm paketləri. systemd istifadə edən masaüstü mühiti tələb olunur.
Windows 10/11 x64	.msi quraşdırma faylı. Hazırda Windows paketi yalnız x64 arxitekturasını dəstəkləyir.
macOS 13 Ventura və daha yeni	.dmg quraşdırma faylı. Universal paket həm Intel, həm də Apple Silicon prosessorlarını dəstəkləyir. Tətbiqi idarə etmək üçün macOS inzibatçı (admin) hesabı tələb olunur.

Linux quraşdırma meneceri tətbiqin işləməsi üçün lazım olan kitabxanaları və asılılıqları birlikdə quraşdırır. Linux-da Tətbiq üzrə VPN üçün əlavə olaraq systemd istifadəçi sessiyası və cgroup v2 tələb olunur; nftables isə paket asılılıqlarına daxildir. Windows da tətbiq üzrə VPN funksiyasını dəstəkləyir. macOS isə bütün internet trafiki və ya xüsusi IP/diapazonlar üzrə VPN istifadəsini dəstəkləyir.

Bu təlimat 2.x versiyası üçündür. Əgər yükləmə səhifəsində əməliyyat sisteminiz üçün 2.x faylı hələ göstərilmirsə, onun buraxılıb-buraxılmadığını yoxlayın. Windows üçün 1.0.7 versiyasının .exe faylı üçün Köhnə versiya təlimatına baxın.

Xidmət başladıqda paylaşım da başlayır

Linux və Windows-da quraşdırma tamamlandıqda, macOS-da isə ilk işəsalma və arxa plan xidməti təsdiq edildikdən sonra internet paylaşımı avtomatik başlayır. Sonradan kompüter açıldıqda (boot) xidmət avtomatik işə düşdüyü üçün tətbiq pəncərəsini açmasanız belə, digər istifadəçilər internet xəttinizdən istifadə edə bilər. Quraşdırmadan əvvəl İnternet paylaşımının idarə edilməsi bölməsinə nəzər yetirin.

Linux-da Quraşdırma

Aşağıdakı əmrlər 2.0.0 versiya fayl adını nümunə olaraq göstərir. Terminalda endirilmiş faylın olduğu qovluğa keçin və fayl adını endirdiyiniz real paket adı ilə əvəz edərək icra edin. Quraşdırma üçün inzibatçı (root) hüquqları tələb olunur.

Debian / Ubuntu

sudo apt install ./muddog_2.0.0_amd64.deb

Fedora

sudo dnf install ./muddog-2.0.0-1.x86_64.rpm

Quraşdırmadan sonra ilk işəsalma

1. Quraşdırma bitdikdən sonra masaüstü sessiyasından çıxış edib yenidən daxil olun (log out and log in).
2. Tətbiqlər menyusundan Muddog proqramını işə salın.
3. Bağlantı ekranında VPN statusu və İnternet paylaşımı statusunun göstərildiyini yoxlayın.
4. VPN bağlantısının qurulması təlimatına uyğun olaraq ölkə seçib qoşulun.

Adi istifadəçi hesabında sudo ilə quraşdırdıqda həmin istifadəçi avtomatik muddog qrupuna əlavə edilir. Bu hüququn tətbiqdə qüvvəyə minməsi üçün sessiyadan çıxıb yenidən daxil olmaq mütləqdir. Tətbiq adi istifadəçi hüququ ilə işə salınır və VPN istifadəsi üçün Mudfish ID və ya şifrə daxil etməyə ehtiyac yoxdur.

Əgər inzibatçı başqa hesabdan quraşdırıbsa və ya bir neçə istifadəçi tətbiqi idarə etməlidirsə, Xidmətə giriş icazələrinin yoxlanılması bölməsinə baxın.

Windows-da Quraşdırma

1. Əgər əvvəlki .exe quraşdırıcısı ilə quraşdırılmış köhnə Muddog varsa, əvvəlcə Windows-un Tənzimləmələr → Proqramlar (Settings → Apps) bölməsindən onu silin. Əvvəlki versiyanı silmək tələb olunarsa, silinməni tamamladıqdan sonra MSI quraşdırmasını yenidən başladın.
2. Endirilmiş .msi faylını işə salın və inzibatçı hüququ sorğusunu təsdiqləyin.
3. Quraşdırma təlimatlarını izləyin. Əgər WebView2 Runtime yoxdursa, quraşdırıcı onu internetdən endirəcək, ona görə aktiv internet bağlantısı lazımdır.
4. Başlat (Start) menyusundan və ya masaüstündən muddog qısayolunu adi istifadəçi hüquqları ilə işə salın.
5. Bağlantı ekranında xidmətin statusunu yoxlayın və VPN bağlantısının qurulması addımlarına keçin.

Standart quraşdırma yeri %ProgramFiles%\muddog qovluğudur. Quraşdırıcı muddog-engine xidmətini qeydiyyatdan keçirib avtomatik başladır və mühərrik üçün tələb olunan UDP daxilolma (inbound) təhlükəsizlik divarı (firewall) qaydasını əlavə edir. VPN və tətbiq üzrə VPN üçün lazım olan bütün komponentlər paketə daxildir. Tətbiqi hər dəfə istifadə edərkən inzibatçı olaraq işə salmağa ehtiyac yoxdur.

macOS-da Quraşdırma

1. Endirilmiş .dmg faylını açın.
2. Muddog.app tətbiqini Tətbiqlər (/Applications) qovluğuna kopyalayın. DMG daxilindən birbaşa işə salındıqda arxa plan xidmətini qeydiyyatdan keçirmək mümkün olmur.
3. macOS inzibatçı hesabı ilə daxil olmuş vəziyyətdə kopyalanmış Muddog tətbiqini işə salın.
4. Sistem Tənzimləmələri → Ümumi → Giriş Elementləri və Genişlənmələr (System Settings → General → Login Items & Extensions) bölməsində Muddog-un arxa planda işləməsinə icazə verin. macOS versiyasından asılı olaraq menyu adları fərqli ola bilər.
5. Tətbiq xidmətə yenidən qoşulduqda VPN bağlantısının qurulması addımlarına davam edin.

Təsdiq ekranını yenidən açmaq üçün macOS menyu panelində Service → Background Service Settings… seçimini edin. Xidməti yenidən qeydiyyatdan keçirmək lazımdırsa, Service → Enable Background Service seçin. Bu menyu adları ingilis dilində göstərilir. Tətbiqin özü sudo olmadan icra edilir.

Yeniləmə Qaydası

Əgər VPN bağlantısı aktivdirsə, Bağlantını Kəs düyməsini sıxın və yükləmə səhifəsindən əməliyyat sisteminizə uyğun ən yeni quraşdırma faylını endirin.

• Linux: Tətbiqi bağlayın və yuxarıdakı quraşdırma əmrində yeni .deb və ya .rpm fayl adını göstərərək quraşdırın.
• Windows: Tətbiqi bağlayın və yeni .msi faylını işə salın. Mövcud MSI quraşdırması yenilənmə zamanı avtomatik əvəz olunacaq.
• macOS: Əvvəlcə Service → Remove Background Service and Quit menyusunu seçərək xidməti silin və tətbiqi bağlayın. Yeni DMG faylındakı Muddog.app ilə /Applications qovluğundakı tətbiqi əvəz edin, sonra yenidən işə salaraq lazımi xidmət təsdiqlərini tamamlayın.

Yenilənmə prosesi zamanı davam edən aktiv VPN və paylaşım bağlantıları kəsilir. Yeniləmədən sonra tətbiqi yenidən açın və bağlantı ilə paylaşım statusunu yoxlayın. Əgər tətbiq və xidmətin fərqli versiyalarda olması xətası baş verərsə, Problemlərin aradan qaldırılması bölməsinə baxın.

Linux-da mövcud 1.0.7 versiyasından keçid edirsinizsə, əvvəlki tətbiqi bağlayın və yeni paketi quraşdırın. Quraşdırıcı əgər köhnə muddog_srv.service qeydiyyatdan keçibsə, onu dayandıracaq və avtomatik işəsalmanı ləğv edəcək. Bundan sonra tətbiqlər menyusundakı Muddog proqramını işə sala bilərsiniz.

Silinmə Qaydası

Linux

Debian / Ubuntu sistemlərində aşağıdakı əmri istifadə edin:

sudo apt remove muddog

Fedora sistemində aşağıdakı əmri istifadə edin:

sudo dnf remove muddog

Paket silindikdə xidmət və VPN dayandırılır və Muddog tərəfindən əlavə edilmiş şəbəkə marşrutları təmizlənir. Debian / Ubuntu sistemlərində xüsusi xidmət hesabını və qrupunu da silmək istəyirsinizsə, adi silmə əvəzinə sudo apt purge muddog əmrindən istifadə edə bilərsiniz.

Windows

Windows-un Tənzimləmələr → Proqramlar (Settings → Apps) bölməsində muddog proqramını seçib silin. Silinmə prosesi zamanı xidmət və VPN dayandırılır, VPN marşrutları təmizlənir, xidmət və quraşdırma zamanı əlavə edilmiş təhlükəsizlik divarı qaydaları silinir. İstifadəçi parametrləri və giriş/ötürmə qeydləri isə saxlanılır.

macOS

1. Tətbiqin menyusundan Service → Remove Background Service and Quit seçimini edin.
2. Xidmətin silinməsi və tətbiqin bağlanması başa çatdıqdan sonra /Applications daxilindəki Muddog.app faylını Zibil qutusuna (Trash) atın.

Yalnız tətbiq faylını əvvəlcədən silsəniz, arxa plan elementlərinin təmizlənməsi gecikə bilər. İstifadəçi parametrləri və giriş/ötürmə qeydləri saxlanılır.

Qalan qeydlər və paylaşımın dayandırılması

Paketin silinməsi ilə giriş/ötürmə qeydlərinin silinməsi fərqli anlayışlardır. Qalan lokal qeydlərin yeri və saxlanma forması üçün Giriş və ötürmə qeydləri bölməsinə müraciət edin. Proqramı saxlayaraq yalnız paylaşımı dayandırmaq istəyirsinizsə, Xidməti dayandırma üsulundan istifadə edə bilərsiniz, lakin xidmət dayandırıldığı müddətdə öz VPN bağlantınızdan da istifadə edə bilməyəcəksiniz.